Beste mensen van Elah,

Ik kom geregeld bij een oude vriend op bezoek en vind dat hij wordt verwaarloosd. In zijn kamer is eigenlijk helemaal geen ruimte voor de metapeel die hij sinds een jaar heeft, hij moet nodig naar de kapper, heeft problemen met zijn gebit, en hij kan de deur niet uit omdat zijn schoenen niet meer goed zitten. Maar al deze en andere dingen blijven maanden liggen. De metapeel neemt (begrijpelijk) geen initiatief en ook de familie pakt de zorgtaken niet op. Mijn vriend klaagt niet, want zo zit hij helemaal niet in elkaar, en bovendien houdt hij er niet van om slecht over zijn kinderen te spreken. Wat kan ik doen in zo’n situatie?

Een bezorgde vriendin

Beste bezorgde vriendin,

Allereerst kol hakavod dat je bij je vriend blijft langsgaan. Als iemand matig gezond is en niet meer makkelijk de deur uitgaat, ligt sociale isolatie op de loer. Van vriendschap verwachten we gauw een bepaalde wederkerigheid: ik heb belangstelling en zorg voor jou, en jij voor mij. Als het eenrichtingsverkeer wordt, haken mensen na verloop van tijd vaak af.

Het is niet altijd makkelijk om verwaarlozing vast te stellen. Iedereen heeft zijn eigen normen. Maar de geaccepteerde definitie van verwaarlozing is als iemand waarneembaar niet meer in staat is om, bijvoorbeeld door een lichamelijke of geestelijke aandoening, essentiële taken te verrichten met betrekking tot de zorg voor zichzelf op het gebied van voeding, kleding, onderdak en omgaan met geld, en evenmin in staat is om goederen en diensten te verkrijgen die nodig zijn om het lichamelijk, geestelijk en emotioneel welbevinden en de eigen veiligheid te handhaven.

Als er inderdaad sprake is van verwaarlozing heeft de gemeente de taak om hulp te verlenen. Medewerkers van de afdeling welzijn (rewacha) zijn er om te controleren of ouderen niet worden verwaarloosd. Als dat volgens jou het geval is en de familie niet meewerkt, kan je bij de maatschappelijk werker van de rewacha melden wat er aan de hand is.

Daarnaast kun je natuurlijk als vriendin, zeker als er nog andere vrienden betrokken zijn, bedenken hoe jij of jullie deze meneer kunnen helpen, en hem vooral blijven bezoeken. Want vereenzaming is een van de grootste problemen in onze tijd.